Κόσμος

Τι έσπασε τη Βρετανία;

Written by moschoutis

Χρόνια πολιτικής αναταραχής έφτασε σε νέο χαμηλό επίπεδο στη Μεγάλη Βρετανία αυτή την εβδομάδα με την παραίτηση της πρωθυπουργού Λιζ Τρας μετά τη συντομότερη θητεία στη βρετανική ιστορία. Η εμπιστοσύνη στην Truss είχε καταρρεύσει μετά την παρουσίαση μιας πρότασης προϋπολογισμού που παρουσίαζε τις μεγαλύτερες φορολογικές περικοπές του Ηνωμένου Βασιλείου τα τελευταία 50 χρόνια, κυρίως προς όφελος των πλουσίων και των εταιρειών. Οι χρηματοπιστωτικές αγορές αντέδρασαν με σοκ στο σχέδιο –το οποίο οι σχολιαστές ονόμασαν «οπισθοδρομικό» και «κακοσχεδιασμένο»– οδηγώντας τη λίρα σε πτώση και αυξάνοντας κατακόρυφα το κόστος του κρατικού δανεισμού.

Αλλά η άνευ προηγουμένου αποτυχία του Τρους είναι μόνο η τελευταία σε μια σειρά κρίσεων που μαστίζουν τη Βρετανία τα τελευταία χρόνια. Ο Τρας διαδέχθηκε τον Μπόρις Τζόνσον, μέλος του Συντηρητικού Κόμματος, στον οποίο επιβλήθηκε πρόστιμο μετά από αποκαλύψεις για μυστικά πάρτι που έκανε κατά παράβαση των κανόνων της κυβέρνησής του για τον περιορισμό του Covid. Η λαϊκίστικη παρενόχληση του Τζόνσον γίνονταν τακτικά ψεύτικες δηλώσεις και τελικά παραιτήθηκε αφού πιάστηκε σε ένα ψέμα σχετικά με τη σεξουαλική παρενόχληση ανώτατου αξιωματούχου. Η προκάτοχος του Τζόνσον, η Τερέζα Μέι, παραιτήθηκε το 2019, αφού δεν μπόρεσε να τηρήσει το βασικό της σύνθημα να επιτύχει το Brexit, τη διάλυση της Βρετανίας με την ΕΕ που είχαν ζητήσει οι ψηφοφόροι του Ηνωμένου Βασιλείου σε δημοψήφισμα του 2016. Η απόφαση για έξοδο από το μπλοκ των 27 μελών προκάλεσε επίσης την πτώση του προκατόχου της Μέι, Ντέιβιντ Κάμερον, ο οποίος είχε αγωνιστεί για την παραμονή του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ πριν από τις εκλογές του 2016.

Ο Κάμερον παραιτήθηκε λίγο μετά την ψηφοφορία, κατά την οποία το 52 τοις εκατό ψήφισε Αποχώρηση. Τι κρύβεται πίσω από αυτά τα χρόνια πολιτικού χάους; Ρώτησα τον Matthias Matthijs, ανώτερο συνεργάτη για την Ευρώπη στο Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων και αναπληρωτή καθηγητή διεθνούς πολιτικής οικονομίας στη Σχολή Προηγμένων Διεθνών Σπουδών του Πανεπιστημίου Johns Hopkins. Είναι επίσης συγγραφέας του βιβλίου Ιδέες και οικονομικές κρίσεις στη Βρετανία από τον Άτλ έως τον Μπλερ (1945-2005). Υπάρχει μια ξεκάθαρη βασική αιτία των δεινών της Βρετανίας, σύμφωνα με τον Matthijs: το Brexit. Η ψήφος υπέρ της αποχώρησης ή της παραμονής στην ΕΕ, λέει, ανακάτεψε τις κομματικές σχέσεις του Ηνωμένου Βασιλείου και δημιούργησε νέες, πολωμένες πολιτικές ταυτότητες γύρω από ένα κυρίαρχο ζήτημα. Η απόφαση να εγκαταλείψουμε εξαπέλυσε σοβαρούς οικονομικούς μετασεισμούς, που ήταν αδύνατο να αγνοηθούν ή να διαγραφούν επ’ αόριστον. Το αποτέλεσμα ήταν μια χαοτική, ασταθής Βρετανία, που μάχεται την κοινωνική δυσφορία και την πολιτική αναταραχή στον απόηχο της πανδημίας και εν μέσω μιας κρίσης πληθωρισμού που σαρώνει την παγκόσμια οικονομία. Μίλησα με τον Matthijs στις 21 Οκτωβρίου μετά την ανακοίνωση της παραίτησης του Truss. (Θα παραμείνει στη θέση της έως ότου ψηφιστεί ο διάδοχος, σύμφωνα με πληροφορίες την ερχόμενη εβδομάδα.)

Ακολουθεί μια απομαγνητοφώνηση της συνομιλίας μας, η οποία έχει επεξεργαστεί για έκταση και σαφήνεια. Μάικλ Μπλουμ Από έξω, το Ηνωμένο Βασίλειο φαίνεται ασταθές. Οι Συντηρητικοί κέρδισαν μια αποφασιστική νίκη στις γενικές εκλογές του 2019, αλλά πέρασαν επίσης από τρεις πρωθυπουργούς σε τριάμισι χρόνια. Πώς έφτασε η Μεγάλη Βρετανία σε αυτό το σημείο; Matthias Matthijs Αυτή ήταν η λογική συνέπεια της ψηφοφορίας για το Brexit. Το Συντηρητικό Κόμμα έγινε κόμμα του Brexit, αλλά ποτέ δεν ήταν ειλικρινείς σχετικά με τις αναπόφευκτες συμβιβασμούς της αποχώρησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Κερδίζετε κυριαρχία, αλλά θα έχετε σημαντικό οικονομικό κόστος. Θα δημιουργήσετε εμπορικούς φραγμούς με τον μεγαλύτερο εμπορικό σας εταίρο, παρόλο που θα είστε σε θέση να υπογράψετε νέες εμπορικές συμφωνίες με άλλες χώρες. Το 2016, η ερώτηση ήταν: «Θέλετε να φύγετε από την Ευρωπαϊκή Ένωση;» Η απάντηση ήταν ναι για το 52 τοις εκατό των ψηφοφόρων. Αλλά σε εκείνο το δημοψήφισμα, ποτέ δεν ρώτησαν ούτε απάντησαν τι θα αντικαταστήσει την ένταξη στην ΕΕ. Και το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει τώρα να αποδεχθεί τους κανόνες της ΕΕ όσον αφορά τις σχέσεις με την ΕΕ — χωρίς κανένα λόγο για το μέλλον της ΕΕ.

Εν όψει των γενικών εκλογών τον Δεκέμβριο του 2019, ο Μπόρις Τζόνσον είπε βασικά: «Θα καθαρίσουμε το Κόμμα των Τόρις από τυχόν Παραμένοντες. Όλοι είναι πλέον αφοσιωμένοι υπέρ του Brexite. Και είναι όλοι αφοσιωμένοι στην δική μου εκδοχή για το Brexit, που είναι η πιο δύσκολη εκδοχή του Brexit – που σημαίνει ότι θα φύγουμε εντελώς από την ΕΕ – την ενιαία αγορά, την Τελωνειακή Ένωση, τα πάντα. Κέρδισε μεγάλη πλειοψηφία σε αυτές τις εκλογές και η κυβέρνησή του διαπραγματεύτηκε την εμπορική συμφωνία που αντικαθιστά την ένταξη στην ΕΕ. Αλλά τότε ήταν που χτύπησε ο Covid, οπότε ο Covid κάλυψε τα αποτελέσματα της αποχώρησης. Λόγω του Covid, το εμπόριο και τα ταξίδια κατέρρευσαν, επομένως όλα τα προβλήματα με το Brexit δεν ήταν ορατά μέχρι τον περασμένο χρόνο. Στη συνέχεια ο Τζόνσον παραιτήθηκε, γεγονός που οδήγησε στην άνοδο της Λιζ Τρας, επίσης από τη δεξιά του κόμματος.

Τώρα το πρόβλημα είναι ότι τελειώνουν γρήγορα από πολιτικό ταλέντο. Ποτέ δεν δεσμεύτηκαν να είναι ειλικρινείς σχετικά με τις ανταλλαγές που έκαναν. Η Liz Truss άρχισε να εφαρμόζει αυτήν την οικονομική στρατηγική της φαντασίας και τότε ήταν που η αγορά άρχισε να πανικοβάλλεται. Τώρα το Ηνωμένο Βασίλειο έχει εισέλθει σε αυτό που τη δεκαετία του 1990 ονομαζόταν περιοχή αναδυόμενων αγορών, όπου οι αγορές αρχίζουν να υπαγορεύουν τις δημοσιονομικές πολιτικές. Οι Τόρις δυσκόλεψαν πολύ τους εαυτούς τους επιλέγοντας αυτό το μονοπάτι, και τα κοτόπουλα επιστρέφουν στο σπίτι για να ξεκουραστούν.

About the author

moschoutis

Customer Reviews

5
0%
4
0%
3
0%
2
0%
1
0%
0
0%
    Showing 0 reviews

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Thanks for submitting your comment!